De menopauze kan een grote impact hebben op je dagelijkse leven. Toch herkennen veel vrouwen niet meteen de signalen ervan. Een menopauzeconsulent helpt om de klachten beter te begrijpen, ermee om te gaan én latere gezondheidsproblemen te voorkomen. In gesprek met menopauzeconsulent Caroline Oosthuyse en Nancy, die de begeleiding volgde.
Slecht slapen, stemmingswisselingen, vermoeidheid, opvliegers, gewichtstoename of plots veel vergeten … het kunnen allemaal symptomen zijn van de menopauze.
Een menopauzeconsulent kan je helpen bij het herkennen van de signalen en helpen met begeleiding. Maar hoe verloopt zo’n traject precies? En wanneer kan begeleiding nuttig zijn?
Wat doet een menopauzeconsulent?
“Vrouwen beseffen vaak niet wat er allemaal verandert in hun lichaam tijdens de menopauze”, vertelt menopauzeconsulent Caroline Oosthuyse. “Tijdens een consult geef ik uitleg over wat er hormonaal wijzigt en hoe dat een invloed heeft op je slaap, energie, geheugen, gewicht of emoties. Dat gebeurt altijd op maat van de vrouw die voor mij zit.”
Een eerste consult duurt ongeveer 1,5 uur. Caroline brengt de klachten, medische voorgeschiedenis en levensstijl uitgebreid in kaart. “We bespreken onder andere medicatie, stress, beweging en eventuele eerdere operaties of gezondheidsproblemen”, legt ze uit. “Veel vrouwen zijn opgelucht eens ze begrijpen waarom hun lichaam anders reageert dan vroeger.”
Daarna volgt persoonlijk advies over voeding, beweging, stress, slaap en mogelijke supplementen.
Een begeleidingstraject bestaat meestal uit 1 tot 3 consultaties. Tijdens een eerste gesprek komen de klachten en persoonlijke situatie uitgebreid aan bod. Daarna krijgen vrouwen advies op maat waarmee ze aan de slag kunnen. In een 2de consult wordt bekeken welke adviezen helpen en waar eventueel nog bijsturing nodig is.
Soms is één consult voldoende. “Veel vrouwen zijn opgelucht eens ze begrijpen waarom hun lichaam anders reageert dan vroeger. Meestal volgt er nog een 2de gesprek, waarin de eerste gezette stappen geëvalueerd worden en verder advies volgt. In een volgend consult komt hoofdzakelijk preventie aan bod en uiteraard worden de vragen die er nog zijn beantwoord.”
Arts en menopauzeconsulent: een team voor jouw gezondheid
Een menopauzeconsulent en een huisarts werken nauw samen in de multidisciplinaire zorg voor menopauze. Een huisarts stelt diagnoses, kan medicatie voorschrijven en verwijst ook door naar een gynaecoloog of menopauzeconsulent.
Een menopauzeconsulent focust op uitgebreide begeleiding, informatie, levensstijladvies en preventie, maar kan geen hormonen voorschrijven. Beiden vullen elkaar dus aan.
“Menopauzeconsulenten schrijven geen medicatie voor”, benadrukt Caroline. “We werken wel samen met artsen en verwijzen door wanneer dat nodig is, zoals wanneer iemand hormonale substitutietherapie (medische behandeling die de hormonen vervangt die het lichaam tijdens en na de menopauze minder produceert) overweegt, of wanneer bijkomend medisch onderzoek nodig is.”
Een menopauzeconsulent vervangt ook geen huisarts of gynaecoloog. “Wij nemen vooral de tijd om vrouwen uitgebreid te informeren en te begeleiden. Dat is vaak moeilijk tijdens een gewone medische consultatie. Daardoor kunnen vrouwen beter voorbereid het gesprek aangaan met hun arts.”
Caroline raadt aan om altijd een erkend menopauzeconsulent te raadplegen. “Zo weet je dat je terechtkomt bij iemand met een medische of paramedische achtergrond (bijvoorbeeld verpleegkunde) die een postgraduaatsopleiding volgde, en zich ook blijft bijscholen.”
Ze zijn onder andere terug te vinden via www.menofocus.be.
“Het doel is niet om mensen jarenlang in begeleiding te houden, maar om de juiste inzichten en handvaten mee te geven”
Wanneer ga je het best naar een menopauzeconsulent?
Je hoeft niet te wachten tot je klachten ernstig worden. “Sommige vrouwen komen langs omdat ze vragen hebben over de overgang of veranderingen beginnen op te merken in hun lichaam”, vertelt Caroline.
“Anderen zoeken hulp omdat menopauzeklachten, zoals vermoeidheid, slecht slapen, stemmingswisselingen, gewichtstoename of geheugenproblemen, hun dagelijkse leven beginnen te beïnvloeden.”
Gesprek zonder taboes over menopauze
Voor Nancy kwam de begeleiding op het juiste moment. Ze werkt in de zorg en voelde zich steeds vaker uitgeput. “Vroeger kon ik na mijn werk nog uitgebreid koken voor mijn gezin”, vertelt ze. “En plots kwam ik thuis en was mijn energie gewoon op.”
Toch dacht ze niet aan de menopauze. “Ik legde de link niet meteen, want mijn klachten kwamen heel geleidelijk.”
Na een voordracht van Caroline op het werk besloot Nancy een individuele afspraak te maken. “Ik herkende zo veel dingen en ik wilde meer weten. Het gesprek was heel open en toegankelijk. Het was alsof ik bij een vriendin binnenkwam.”
Samen bespraken ze haar klachten en Caroline gaf Nancy praktische tips op maat. “Ze leerde mij dat niet alles tegelijk moet gebeuren. Ik leerde rust te nemen en minder streng te zijn voor mezelf. Ik weet nu dat mijn lichaam verandert, en dat het oké is om af en toe op pauze te drukken.”
Vooral de mentale geruststelling betekende veel. “Ik begon enorm veel te vergeten. Ik dacht soms echt: ‘oei, heb ik geheugenverlies?’. Caroline legde mij uit dat geheugenproblemen ook bij de menopauze kunnen horen. Dat stelde me enorm gerust.”
Kleine veranderingen, groot verschil
De menopauze zorgt voor allerlei veranderingen in een vrouwenlichaam. Dat heeft niet alleen invloed op hoe je je voelt vandaag, maar ook op je gezondheid op lange termijn.
“Tijdens de menopauze is het belangrijk om de veranderingen in je lichaam te leren begrijpen en goed voor jezelf te zorgen”, vindt Caroline. “Daarbij helpen wij als menopauzeconsulent graag verder.”
“Ik begrijp veel beter wat er fysiek met me gebeurt, en dat alleen al helpt enorm”
Daarnaast speelt preventie een belangrijke rol. Door de daling van het vrouwelijke hormoon oestrogeen neemt het risico op bepaalde gezondheidsproblemen toe. “We bekijken samen hoe je gezondheidsproblemen als osteoporose (botontkalking), te hoge cholesterol of bloeddruk en/of diabetes kan voorkomen. Kleine veranderingen die daarop inspelen kunnen op lange termijn een groot verschil maken.”
Vandaag merkt Nancy dat ze milder naar zichzelf kijkt. “Ik luister meer naar mijn lichaam en voel mij minder schuldig als iets niet lukt. Ik begrijp veel beter wat er fysiek met me gebeurt, en dat alleen al helpt enorm.”
