Diabetes of suikerziekte is veelal onzichtbaar. Toch duikt ze bij steeds meer mensen op, vaak zonder dat ze zich ergens van bewust zijn. Ook bij Gino, die na zijn diagnose meteen zijn levensstijl aanpakte en hulp krijgt van een diabeteseductor.
Begin 2012, op 41-jarige leeftijd, kreeg Gino de diagnose van diabetes type 2. “Een donderslag”, herinnert hij zich. “Ik vertelde mijn huisarts over mijn klachten. Voor hem was het snel duidelijk en een bloedonderzoek bevestigde officieel dat ik diabetes had.”
Diabetes type 2? Geen idee
“Ik had constant dorst. Ik dronk, maar niets leek de dorst te lessen. Ik moest ook veel plassen, vooral ‘s nachts, maar ik dacht dat het kwam doordat ik overdag zo veel water dronk. Echt zorgen maakte ik me niet. Tot ik last kreeg van wazig zicht en mijn gewicht begon te schommelen.”
Het waren allemaal symptomen die hij al even ondervond. Symptomen van diabetes, die erop wezen dat de ziekte al langer in zijn lichaam zat, al had hij er geen idee van. “Ik wist totaal niet dat veel dorst, constant moeten plassen, slechter zicht … signalen zijn van diabetes. En ik ben waarschijnlijk niet de enige die dat niet weet.”
Symptomen: hoe herken je diabetes type 2?
Robrecht, diabeteseducator bij i-mens, begeleidt Gino. "Diabetes type 2 blijft vaak onopgemerkt", knikt hij.
"Vooral omdat de ziekte zich geleidelijk ontwikkelt. Mensen herkennen die vroege symptomen niet of negeren ze. Vermoeid? Ach, het was een lange werkdag. Minder goed slapen? Het zal de ouderdom zijn. Droge mond of veel dorst? Kan gebeuren.”
“De signalen zijn vaak mild en geven niet echt pijn. Je voelt je over het algemeen wel goed en diabetes kan jarenlang sluimeren.”
Zorgtraject en team van hulpverleners
Geen enkele persoon met diabetes, zowel type 1 als 2, krijgt volledig dezelfde behandeling. En die bestaat ook niet alleen uit medicatie. “Elke behandeling steunt op enkele elementen: zelfzorg, voeding, beweging en al dan niet medicatie”, weet Robrecht.
“Heb je diabetes type 2 en geen insuline nodig, maar enkel tabletten of levensstijlaanpassingen? Dan heb je recht op het opstarttraject diabetes. Dat helpt je samen met je huisarts om je medische zorgen en een gezonde levensstijl te organiseren. Je krijgt ook extra terugbetalingen voor zorg van de diëtist, podoloog, diabeteseducator en voor je jaarlijkse tandartscontrole.”
Heb je wel dagelijks insuline-inspuitingen nodig of is je behandeling met pillen onvoldoende en wordt insuline overwogen, dan kom je in aanmerking voor het zorgtraject. “Dat traject voorziet naast de opvolging door een gespecialiseerd zorgteam (met onder andere een endocrinoloog, diëtist, podoloog en diabeteseducator) ook terugbetalingen voor je medicatie en zorgmateriaal.”
“Diabetes type 2 blijft vaak onopgemerkt, omdat het zich geleidelijk ontwikkelt. Mensen herkennen vroege symptomen niet of negeren ze”
Geen vraag te veel voor de diabeteseducator
“Als diabeteseducator help ik patiënten hun ziekte beter begrijpen en aanpakken. Ik leer de juiste technieken aan om hun bloedsuiker te meten of inspuitingen te doen, ik zet ze op weg met aanpassingen in hun levensstijl en wijs op de eventuele complicaties van diabetes. Zo is het belangrijk dat iemand weet hoe een te hoge of te lage bloedsuikerspiegel te herkennen, voorkomen of oplossen.”
“Ik kan altijd terecht bij Robrecht. Geen vraag is te veel en hij antwoordt beter dan dokter Google! Het moment doet er niet toe: hij zal klaarstaan”, aldus Gino. “Hij komt ook een paar keer per jaar langs om te polsen hoe alles gaat en me verder te motiveren. We bekijken samen de glycemiewaarden en blijven mijn behandeling en levensstijl aanpassen waar nodig.”
“Verder heb ik een vast team met een endocrinoloog, podoloog en specialist in oogziekten bij diabetici. En uiteraard is er mijn huisarts, bij wie ik meermaals per jaar op controle ga. Zelfs mijn vaste apotheker houdt de einddata van mijn voorschriften in het oog en weet wanneer ik wat nodig heb.”
Gezonde voeding en voldoende bewegen
Na zijn diagnose paste Gino ook zijn dagelijkse gewoontes aan. “Ik eet en drink nu geen of heel weinig suiker. De grootste aanpassing? Ik moest leren ontbijten, dat deed ik vroeger niet. Alcohol drink ik nooit en ik probeer zo gezond mogelijk te eten. Ik let op mijn porties, want ik geef toe dat ik heel graag eet”.
“Als IT-specialist zit ik veel neer. Dus ik zorg ervoor dat ik elk dag voldoende beweeg, al is het maar even op en af in de straat. Door die aanpassingen ben ik ook het nodige gewicht verloren”, glimlacht hij. "Stress houd ik in het oog en probeer ik te vermijden, want het zorgt voor schommelingen van mijn bloedsuikerspiegel."
“Hoe vroeger je diabetes opspoort, hoe sneller de behandeling kan starten en hoe meer kans je hebt om ernstige, onomkeerbare te voorkomen”
Diabetes opsporen: Hoe vroeger, hoe beter
Veel mensen met diabetes ontdekken de ziekte spijtig genoeg pas als de eerste complicaties optreden. “Hoe vroeger je diabetes opspoort, hoe sneller de juiste behandeling kan starten. En hoe meer kans je hebt om ernstige, onomkeerbare complicaties aan de bloedvaten, organen (ogen, nieren) en zenuwen te voorkomen”, benadrukt Robrecht.
“Je kan je gewoontes en levensstijl aanpakken, waardoor je bloedsuikerwaardes stabiel blijven en je gezondheid op lange termijn verbetert.”
“Had ik eerder geweten wat ik nu allemaal weet over vroeg signalen van diabetes, dan kon ik het misschien vermijden of toch het risico verkleinen dat de ziekte zich ontwikkelde. Een gemiste kans … We hebben dringend nood aan meer kennis en info rond diabetes. Mensen moeten weten waarop te letten”, weet Gino.
Ook bij diabetes: je huisarts, je eerste hulp
Wie je kan helpen? “Simpel: je huisarts”, pikt Gino in. “Luister naar je lichaam en als je iets merkt, ga dan langs. Veel moeite kost dat niet. Het is een gouden tip.”
“Heb zelf voldoende aandacht voor de ‘vagere’ symptomen die het beginstadium van diabetes kenmerken. Laat vanaf je 50ste jaarlijks een bloedtest uitvoeren bij je huisarts. Die is het middelpunt in je zorg en kan je risicofactoren – familiegeschiedenis, levensstijl, gewicht … – goed inschatten”, aldus Robrecht.
“Krijg je de diagnose van diabetes, dan zal je huisarts het opstarttraject of zorgtraject in gang zetten en je behandeling verder opvolgen, samen met de endocrinoloog en andere zorgverleners.”
Diabetes: juist of fout?
1. Diabetes krijg je door (te) veel te snoepen: FOUT
Er zijn 2 soorten diabetes.
- Diabetes type 1 is een auto-immuunziekte, waarbij je lichaam geen insuline meer aanmaakt. Insulinetherapie is altijd nodig.
- Bij diabetes type 2 maakt je lichaam nog wel insuline aan, maar vaak te weinig en het reageert er niet meer goed op. Er wordt al eens gezegd dat je diabetes type 2 krijgt door te veel zoetigheid te eten, maar dat klopt niet. Het ontstaat door een combinatie van factoren, zoals erfelijkheid, leeftijd en levensstijl. Suikerconsumptie alleen is niet de oorzaak. Mensen met dit type diabetes hebben vooral baat bij aanpassingen in hun levensstijl, maar kunnen ook behandeld worden met medicatie. Ze komen in aanmerking voor een opstarttraject of zorgtraject.
2. Het aantal diabetespatiënten neemt toe: JUIST
Steeds meer mensen krijgen diabetes en de ziekte treft mensen van alle leeftijden en achtergronden – niet alleen ouderen of mensen met overgewicht.
Ongeveer 1 op de 12 Belgen kampt met diabetes. En tegen 2030 zou dat oplopen tot 1 op de 10. Bovendien weet 1 op de 3 mensen met diabetes niet dat hij of zij de aandoening heeft.
3. Diabetes kan je voorkomen: DEELS JUIST
Factoren zoals erfelijkheid en leeftijd kan je niet veranderen, maar met een gezonde levensstijl: evenwichtige voeding, voldoende beweging, juist slaappatroon … kan je het risico op diabetes wel sterk verminderen.
